CERTYFIKAT W HIPNOZIE KLINICZNEJ
§ 1. Podstawowe założenia:
a) Dla osób wykonujących zawody medyczne, lekarzy i stomatologów, PSTS rekomenduje realizację szkoleń w zakresie hipnozy zgodnie z ROZPORZĄDZENIEM MINISTRA ZDROWIA z dnia 19 kwietnia 2024 r. w sprawie ustawicznego rozwoju zawodowego osób wykonujących niektóre zawody medyczne (Dziennik Ustaw rok 2024 poz. 674). Zgodnie z ustawą z 17 sierpnia 2023 r. dotyczącą niektórych zawodów medycznych, organizacja kursów doskonalących wymaga uzyskania akredytacji od CMKP. Osoby objęte rozporządzeniem z 16 kwietnia 2024 r. muszą uzyskać w ramach kształcenia ustawicznego 200 punktów, z czego 120 musi być obowiązkowym kursem doskonalącym; dzienna ilość godzin szkolenia nie może wynosić więcej niż 8, zaś szkolenie nie może trwać mniej niż 32 godziny i musi kończyć się egzaminem.
b) ROZPORZĄDZENIE RADY MINISTRÓW z dnia 18 grudnia 2024 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD), Dz.U.2024.1936, sankcjonuje stosowanie hipnozy i nadaje jej Kod PKD 86.96.Z.
c) UCHWAŁA 15/Z/2025 Zarządu Polskiego Stowarzyszenia Terapii Systemowej.
d) Hipnoza kliniczna jest usługą refundowaną w państwowej służbie zdrowia w niektórych krajach.
e) Hipnoterapia jest obecnie klasyfikowana jako uznana naukowo metoda w określonych obszarach zastosowania.
f) Stosowanie hipnozy klinicznej do leczenia zaburzeń zdrowia może być przeprowadzane przez osoby posiadające odpowiednie przygotowanie teoretyczne i praktyczne w leczeniu tych zaburzeń.
g) Hipnoza stosowana w leczeniu zaburzeń zdrowia winna być przeprowadzana wyłącznie w ramach opracowanego zgodnie z zasadami sztuki lekarskiej postępowania leczniczego, po dokonaniu wyczerpującego procesu diagnostyki i wdrożeniu odpowiedniego leczenia oraz w porozumieniu z lekarzem prowadzącym leczenie zasadnicze i/lub psychoterapeutą prowadzącym psychoterapię pacjenta. Hipnoza winna być wykonywane wyłącznie przez osoby posiadające rozległą, potwierdzoną stosownym wykształceniem wiedzę w zakresie etiopatogenezy, przebiegu i leczenia zaburzeń będących wskazaniem do zastosowania hipnoterapii. Oznacza to, że części szkolenia specjalistycznego, w tym superwizji, prowadzone są przez odpowiednich specjalistów, którzy w swojej praktyce stosują hipnozę kliniczną (adaptacja rekomendacji zaleceń Komisji ds. Hipnozy Klinicznej Polskiego Towarzystwa Psychiatrycznego, https://psychiatria.org.pl/komisja_hipnozy_klinicznej).
h) Certyfikat PSTS potwierdza ukończenie kompleksowego szkolenia w zakresie hipnozy klinicznej zakończonego egzaminem ustnym oraz pisemnym. Szkolenia prowadzą rekomendowane lub akredytowane ośrodki, zgodnie z wymaganiami PSTS. Egzaminy organizuje Zarząd PSTS, zaś przeprowadza powołana w tym celu Komisja Egzaminacyjna.
i) Certyfikat w hipnozie klinicznej potwierdza, że jego posiadacz potrafi stosować hipnozę w swoim kontekście zawodowym. Zdobycie uprawnień do stosowania hipnozy w innych obszarach zawodowych wymaga zdobycia uznanego wykształcenia oraz dodatkowego, adekwatnego do niego szkolenia w obszarze hipnozy.
j) PSTS posiada Kodeks etyczny psychoterapeuty oraz Kodeks etyczny dotyczący stosowania hipnozy klinicznej (poniżej), będący adaptacją Ethik-Richtlinie der Milton Erickson Gesellschaft für klinische Hypnose e.V. (MEG), https://www.meg-hypnose.de/wp-content/uploads/2024/06/Ethikrichtlinie_Beirat_KHH_Fassung-1-24.pdf.
k) Certyfikowany hipnoterapeuta kliniczny wymaga 232 lub więcej godzin formalnej edukacji w zakresie hipnozy i hipnoterapii klinicznej (w Belgii jest to 300 godzin, hiszpański dyplom specjalizacji UNED w Hipnozie Klinicznej – to ok. 1000 godzin).
l) Program szkolenia podzielony jest na cztery moduły: M1 kursy podstawowe, M2 kursy zaawansowane, M3 kursy terapeutyczne, M4 superwizja.
§ 2. Celem PSTS jest ujednolicenie kształcenia i certyfikacji w hipnozie klinicznej, stworzenie standardów torujących drogę do profesjonalnego stosowania hipnozy tam, gdzie ma to uzasadnienie i jest korzystną komplementarną praktyką. Ponadto celem PSTS jest popularyzacja oraz przyczynienie się do wprowadzenia hipnozy klinicznej jako przedmiotu kształcenia w uczelniach wyższych, w tym medycznych oraz jako usługi refundowanej przez NFZ.
§ 3. Standardy PSTS obejmują:
– misja kształcenia i rozwoju w hipnozie klinicznej,
– określenie grup zawodowych,
– minimum programowe,
– procedura egzaminacyjna i czas ważności certyfikatu,
– odnawianie certyfikatu.
§ 4. MISJA KSZTAŁCENIA I ROZWOJU W HIPNOZIE KLINICZNEJ. Istotą całościowego procesu certyfikacji jest zapewnienie zainteresowanym instytucjom, specjalistom, pacjentom, mechanizmu weryfikacji wykształcenia, umiejętności, wiedzy i doświadczenia osób posługujących się hipnozą w obszarze klinicznym; promowanie kompleksowego podejścia do hipnozy, kształcenia ustawicznego, seminariów, ofert, samodzielnej nauki oraz działań edukacyjnych, które promują najwyższe i uznane standardy.
§ 5. OKREŚLENIE GRUP ZAWODOWYCH.
- O certyfikat mogą starać się osoby, które pracują w obszarach pomocowych, szczególnie w obszarze usług medycznych – lekarz, dentysta, psycholog, psychoterapeuta, pielęgniarka / pielęgniarz, pracownik socjalny, logopeda, fizjoterapeuta, instruktor terapii uzależnień, opiekun medyczny, technik masażysta, terapeuta zajęciowy, profilaktyk (wykonywaniu czynności zawodowych w zakresie profilaktyki, promocji zdrowia i edukacji zdrowotnej).
- Szkolenie jest prowadzone przez lekarzy, stomatologów, psychoterapeutów i/lub psychologów klinicznych, psychologów, mających specjalistyczne wykształcenie w zakresie stosowania hipnozy w leczeniu schorzeń, w których stosowana jest hipnoza kliniczna. Szkolić mogą również osoby posiadające doświadczenie kliniczne w elementach wiedzy i umiejętności będących przedmiotem nauczania.
§ 6. MINIMUM PROGRAMOWE.
Szkolenie w zakresie hipnozy klinicznej jest kształceniem specjalistycznym, uzupełniającym wiedzę i umiejętności m.in. z obszarów medycyny, psychologii i psychoterapii. Części szkolenia prowadzone są w małych grupach ćwiczeniowych.
- Kurs podstawowy, zagadnienia:
Wprowadzenie do hipnozy klinicznej: definicje, historia, mity
Wskazania i przeciwwskazania do hipnoterapii
Modele teoretyczne hipnozy
Neurofizjologia hipnozy
Zjawiska hipnotyczne (transowe)
Techniki indukcji hipnotycznej
Podstawy komunikacji hipnotycznej i formułowania sugestii
Język hipnozy
Indywidualne konstelacje hipnotyczne
Techniki pogłębiania transu (liczenie, oddech, wizualizacja)
Techniki wyprowadzania z transu i reintegracji
Wzmacnianie ego
Konstruowanie i aktywacja zasobów
Autohipnoza
Rdzenne języki transowe
Tempo i prowadzenie (pacing and leading)
Strategie pracy z oporem
Hipnoza kliniczna w pracy z dziećmi – podstawy
Wprowadzenie do zastosowań: stres, lęk, nawyki, znieczulenie
Zjawiska relacyjne (m.in. przeniesienie i przeciwprzeniesienie)
Etyka (pogłębianie: granice, kontrakt, obowiązujące prawo, bezpieczeństwo, ograniczenia, odpowiedzialność zawodowa, relacja i kontakt z pacjentem)
Egzamin testowy (75% poprawności)
Razem | 50 GD (lub JD) godzin / jednostek dydaktycznych
- Kurs zaawansowany, zagadnienia
Cel szkolenia: rozwój umiejętności i pewności siebie w stosowaniu hipnozy. Pytanie „jak to działa” zostaje uzupełnione o: „kiedy, dlaczego i gdzie”. Ten etap jest niezbędny do przejścia na poziom praktyki klinicznej.
Integracja hipnozy klinicznej do praktyki zawodowej
Diagnoza, planowanie leczenia, kontrakt na stosowanie hipnozy klinicznej
Doskonalenie umiejętności: język hipnotyczny i sugestia
Spożytkowanie i transfer zasobów
Objawy jako zasoby
Wymiary transowe oraz praca w praca w ich obrębie
Reorientacja w czasie
Identyfikacja i przetwarzanie konfliktów w regresji
Sygnalizacja ideomotoryczna
Kotwiczenie
Komunikacja pośrednia
Praca z częściami
Metafory, symbole i sny
Rekonstrukcja doświadczeń, rekonstrukcja historii osobistej
Eksploracja w transie
Lęk
Leczenie bólu
Etyka
Egzamin testowy (75% poprawności)
Razem | 50 GD (lub JD) godzin / jednostek dydaktycznych
- Kursy terapeutyczne
Zgodnie z raportem (2003 r.) eksperckim prof. dr Revensdorfa z Uniwersytetu w Tybindze, Rada Naukowa ds. Psychoterapii w Niemczech od 2006 roku rekomenduje stosowanie hipnozy w następujących obszarach. W tych obszarach efektywność hipnozy została zweryfikowana wg standardów naukowych. Od 2006 roku lista jest rozszerzana (https://www.meg-hypnose.de/wp-content/uploads/2024/06/Expertise.pdf).
| Kategorie według ICD-10 | Obszary zaburzeń o empirycznie udowodnionej skuteczności | Dodatkowo wskazane obszary zaburzeń o udowodnionej skuteczności |
| Zaburzenia afektywne (F3) Zaburzenia lękowe (F40, F41, F42) | Depresja, Hipomania, Fobie | Ataki paniki, kompulsje |
| Zaburzenia związane ze stresem (F43) | Ostre zaburzenie stresowe, zespół stresu pourazowego, zaburzenia adaptacyjne | |
| Zaburzenia dysocjacyjne, zaburzenia konwersyjne i zaburzenia somatoformiczne (F44, F45, F48) | Ból somatoformiczny, zespół jelita drażliwego, fibromialgia itp. | Dysfunkcja autonomiczna, zaburzenia konwersyjne, hypnochondria, dysocjacyjne zaburzenie tożsamości, amnezja, fuga, osłupienie |
| Zaburzenia odżywiania (F50) | Napady objadania się, obraz ciała w zaburzeniach odżywiania | Bulimia, anoreksja |
| Inne Zaburzenia zachowania z zaburzeniami fizycznymi (F51, F52, F21) | Zaburzenia snu, zaburzenia seksualne | |
| Czynniki psychologiczne i społeczne w chorobach somatycznych (F54) | Ból pooperacyjny, ból porodowy, ból nowotworowy, migrena itp. | Szumy uszne |
| Zaburzenia osobowości (F60), Zaburzenia zachowania (F63–F69) | Nieprawidłowe nawyki, zaburzenia tożsamości i preferencji seksualnych, wczesne zaburzenia strukturalne | |
| Uzależnienie i Nadużywanie substancji (F1, F55) | Uzależnienie od nikotyny | Alkoholizm, nadużywanie leków psychotropowych |
| Schizofrenia i zaburzenia urojeniowe (F29) | Schizofrenia bez niepełnosprawności intelektualnej | |
| Organiczne zaburzenia mózgu | Paraliż po udarze, zawale lub stwardnieniu rozsianym | |
| Zaburzenia wagi | Otyłość | |
| Dzieci i młodzież | Krótkotrwała skuteczność hipnoterapii u dzieci i młodzieży w lepszym radzeniu sobie z chemioterapią w leczeniu raka i innymi stresującymi interwencjami medycznymi – kontrola bólu, moczenie nocne, nudności i wymioty u pacjentów onkologicznych | Tiki, zaburzenia uwagi, zaburzenia zachowania |
Kursy terapeutyczne mogą dotyczyć:
- Lęk
- Depresja
- Zaburzenia odżywiania
- Zaburzenia (medycyna) psychosomatyczna
- Zaburzenia snu
- Zaburzenia odporności
- Uzależnienia
- Nawyki
- Kompulsje
- Zaburzenia seksualne
- Psychozy
- Wczesne zaburzenia osobowości
- Zespół stresu pourazowego
- Trudności w uczeniu się i wykonywaniu zadań
- Radzenie sobie ze stresem
- Sport
- Trening mentalny
- Praca z rodzinami
- Praca z dziećmi
- Praca z parami i grupami
- Hipnoza i terapia behawioralna
- Hipnoza i psychoanaliza.
- Hipnoza i terapie zorientowane na ciało.
- Hipnoza w stanach ostrych
- Hipnoza w pracy z pacjentem nieprzytomnym
- Zaburzenia żołądkowo-jelitowe – wrzody, zespół jelita drażliwego, zapalenie jelita grubego, choroba Leśniowskiego-Crohna.
- Schorzenia dermatologiczne – egzema, opryszczka, atopowe zapalenie skóry, świąd, łuszczyca, brodawki.
- Chirurgia/anestezjologia (w nietypowych przypadkach hipnoza była stosowana jako jedyne znieczulenie podczas zabiegów chirurgicznych, w tym usunięcia pęcherzyka żółciowego, amputacji, cięcia cesarskiego i histerektomii. Powody stosowania hipnozy jako jedynego znieczulenia mogą obejmować: sytuacje, w których znieczulenie chemiczne jest przeciwwskazane z powodu alergii lub nadwrażliwości; gdy problemy organiczne zwiększają ryzyko zastosowania chemioanestezji; oraz w niektórych sytuacjach, w których pacjent powinien móc odpowiadać na pytania lub polecenia chirurga.
- Ból ostry i przewlekły – ból pleców, ból nowotworowy, znieczulenie stomatologiczne, bóle głowy i migreny, artretyzm lub reumatyzm.
- Oparzenia – hipnoza jest nie tylko skuteczna w łagodzeniu bólu, ale gdy w ciągu pierwszych kilku godzin po poważnym oparzeniu wystąpi znieczulenie hipnotyczne i uczucie chłodu, okazuje się, że zmniejsza również stan zapalny i przyspiesza gojenie. Uważamy, że oparzenia drugiego stopnia często można zapobiec przekształceniu się w oparzenia trzeciego stopnia, jeśli hipnoza zostanie zastosowana wkrótce po urazie.
- Nudności i wymioty związane z chemioterapią i ciążą (hiperemisia gravidarum)
- Poród – około dwie trzecie kobiet jest w stanie stosować hipnozę jako jedyny środek przeciwbólowy podczas porodu. Eliminuje to ryzyko, jakie leki mogą stwarzać zarówno dla matki, jak i dziecka.
- Hemofilia – pacjentki z hemofilią często można nauczyć stosowania autohipnozy w celu kontrolowania przepływu krwi i uniknięcia konieczności transfuzji krwi.
- Alergie, astma.
- Nadciśnienie tętnicze.
- Choroba Raynaud.
- Superwizja (minimum 60 godzin).
- Superwizor w hipnozie klinicznej 1) posiada certyfikat w hipnozie klinicznej lub ekwiwalentne doświadczenie – po akceptacji przez PSTS, 2) ukończył szkolenie dla superwizorów (64 GD), posiada minimum 5 lat samodzielnej praktyki z wykorzystaniem hipnozy klinicznej (5 lat od ukończenia programu podstawowego), aktywnie szkoli w zakresie hipnozy klinicznej oraz superwizuje osoby uczące się hipnozy klinicznej.
§ 7. PROCEDURA EGZAMINACYJNA – Certyfikat w Hipnozie Klinicznej
- Wymagania PSTS dotyczące Certyfikacji w Hipnozie Klinicznej:
- Wykształcenie zgodne z § 5.
- Członkostwo w stowarzyszeniu zawodowym zgodnie z tytułem naukowym lub uprawnieniami.
- Dokumentacja ukończenia szkolenia poziomów: 1, 2 i 3 – zgodnie z własnym obszarem zawodowym, w tym superwizji – kurs podstawowy 50GD, kurs zaawansowany 50GD, kurs terapeutyczny (minimum 6 razy po 12GD), superwizja 60GD (GD, JD – godziny / jednostki dydaktyczne) – razem minimum 232 godziny
- Dokumentacja co najmniej dwóch lat samodzielnej praktyki z wykorzystaniem hipnozy klinicznej (2 lata od ukończenia kursu podstawowego).
- Potwierdzenie opłaty egzaminacyjnej w wysokości 2000 zł. Opłata obejmuje: weryfikację złożonej dokumentacji, organizację egzaminu, wynagrodzenie Komisji Egzaminacyjnej, koszty administracyjne. Opłatę należy wpłacić na konto: Polskie Stowarzyszenie Terapii Systemowej, NIP 6312730823, ul. Zwycięstwa 1, 44-100 Gliwice, PSTS SWIFT/BIC: NESBPLPW 59253000082007108628480001; tytuł wpłaty: Opłata egzaminacyjna, certyfikat w hipnozie klinicznej, imię i nazwisko.
- Egzamin
- Egzamin składa się z dwóch części, które stanowią całość: części ustnej – praktycznej i pisemnej – testowej (teoretycznej), które realizowane są w tym samym terminie, jeden po drugim.
- Ocenie podlegają: wiedza teoretyczna (test) zaś w części praktycznej: kompetencje etyczno-prawne, kliniczne i diagnostyczne, komunikacyjne, autorefleksyjne oraz integracyjne w zakresie zdolności do bezpiecznego, świadomego, etycznego i klinicznie uzasadnionego używania hipnozy.
- Egzamin przeprowadza Komisja Egzaminacyjna powołana przez Zarząd PSTS.
- Certyfikat w hipnozie klinicznej jest ważny 3 lata. W tym czasie należy ukończyć co najmniej 30 godzin zatwierdzonego przez PSTS szkolenia z hipnozy.
- Dopuszcza się stosowanie akronimu CHK – certyfikat w hipnozie klinicznej.
- Osoby, które rozpoczęły naukę w 2025 roku w szkoleniu akredytowanym przez PSTS mogą skorzystać z opracowanej wtedy procedury obejmującej: a) 22 godziny warsztatów z hipnozy na poziomie podstawowym, b) 22 godziny warsztatów z hipnozy na poziomie średniozaawansowanym, c) 31 godzin warsztatów na poziomie zaawansowanym i/lub superwizji przypadków, d) 3 godziny szkolenia z etyki w ramach warsztatów lub webinarium z hipnozy klinicznej (moduły etyczne w podstawowym i średnio zaawansowanym szkoleniu z hipnozy spełniają ten wymóg). Ten model nie będzie później kontynuowany z uwagi na wymagania prawne dotyczące kształcenia ustawicznego w służbie zdrowia od 1 stycznia 2025 roku (ROZPORZĄDZENIE, MINISTRA ZDROWIA z dnia 19 kwietnia 2024 r. w sprawie ustawicznego rozwoju zawodowego osób wykonujących niektóre zawody medyczne, Dziennik Ustaw rok 2024 poz. 674). Osoby te będą zobowiązane w kolejnych latach do uzupełnienia godzin szkoleniowych. Model ten był zbudowany na bazie wymagań certyfikacyjnych Society for Clinical & Experimental Hypnosis, SCEH (https://www.sceh.us/certification).
§ 8. CERTYFIKAT NA PODSTAWIE WZAJEMNOŚCI
Kandydaci posiadający aktualny Certyfikat w Hipnozie Klinicznej (inny niż uzyskany w PSTS) mogą ubiegać się o uznanie i zatwierdzenie swojego statusu w PSTS bez egzaminu. W momencie składania wniosku kandydat musi przedstawić dowód aktualnego certyfikatu.
§ 9. CERTYFIKAT NA PODSTAWIE DOŚWIADCZENIA
Wymagania dotyczące certyfikacji na podstawie doświadczenia:
- Udokumentowany dorobek zawodowy obejmujący dziesięć (10) lub więcej lat praktyki klinicznej lub zastosowań hipnozy w nauce, badaniach, psychoterapii, medycynie, zawodach medycznych.
- Dowód ukończenia 40 GD (JD) doskonalenia zawodowego w zakresie hipnozy w ciągu ostatnich pięciu lat oraz dwa listy od współpracowników opisujące kandydata, dotychczasowe szkolenia i praktykę w zakresie hipnozy.
- Istnieje możliwość skrócenia procedury egzaminacyjnej. Decyzja w tej sprawie jest rozpatrywana indywidualnie przez Zarząd lub powołaną w tym celu Komisję Egzaminacyjną.
CERTYFIKAT W KOMUNIKACJI HIPNOTYCZNEJ
§ 10. Szkolenie „Komunikacja Hipnotyczna” za cel ma naukę wielopoziomowej komunikacji zorientowanej na rozwiązania i zasoby, uwzględniającej aspekty nieświadomości. Certyfikacja w ramach tego programu skierowana jest do szerokiego grona specjalistów z obszarów psychologii, edukacji, pracy psychospołecznej lub medycyny, w tym przedstawicieli zawodów medycznych (Ustawa z dnia 17 sierpnia 2023 r. o niektórych zawodach medycznych, Dz.U. 2023 poz. 1972, uregulowała 15 zawodów medycznych: a) asystentka stomatologiczna, b) elektroradiolog, c) higienistka stomatologiczna, d) instruktor terapii uzależnień, e) opiekun medyczny, f) optometrysta, g) ortoptystka, h) podiatra, i) profilaktyk, j) protetyk słuchu, k) technik farmaceutyczny, l) technik masażysta, m) technik ortopeda, n) technik sterylizacji medycznej, o) terapeuta zajęciowy. Ustawa nałożyła też na tą grupę obowiązek wpisu do Centralnego Rejestru Osób Uprawnionych do Wykonywania Zawodu Medycznego oraz do kształcenia ustawicznego według określonych rozporządzeniem zasad. Wśród adresatów szkolenia mogą się znaleźć specjaliści, którzy wspierają, doradzają lub prowadzą klientów / pacjentów przede wszystkim poza ramami psychoterapii (w razie wątpliwości prosimy o kontakt z PSTS). Dokumenty potwierdzające wykonywaną pracę są weryfikowane przed przystąpieniem kandydata do szkolenia.
§ 11. Wymagania programowe – 3 części: MK1 szkolenie podstawowe, MK 2 szkolenie tematyczne, MK 3 superwizja. Razem 216 GD
Wymagania bazują na programie nauczania komunikacji hipnosystemowej (KomHyp) Milton Erickson Gesellschaft für klinische Hypnose e.V. https://www.meg-hypnose.de/hypnosystemische-kommunikation-komhyp/
- Szkolenie podstawowe: 1) podstawy pomocy psychologicznej (jeśli kandydat nie wykonuje zawodu polegającego na udzielaniu usług z zakresu pomocy psychologicznej); zawiera również podstawowe informacje dotyczące zjawisk przeniesienia, przeciwprzeniesienia oraz identyfikacji projekcyjnej, 2) podstawy i zasady komunikacji hipnotycznej według Miltona H. Ericksona, 3) autohipnoza i samodoświadczenie, 4) kontakt, relacje i komunikacja, 5) komunikacja dyrektywna i niedyrektywna, 6) historie i metafory, 7) strategie sugestii w sesjach indywidualnych i grupowych, 8) struktura i proces konsultacji, 9) koncepcje hipnosystemowe i ich integracja z odpowiednimi kontekstami praktyki – razem 9 bloków tematycznych, każdy blok 16 GD (144 GD)
- Szkolenie tematyczne (aplikacyjne) – umożliwia uczestnikom skupienie się na własnych obszarach specjalizacji oraz zdobycie praktycznego doświadczenia w różnych obszarach zastosowań. W skład tej części może zostać uznane uczestnictwo w konferencje dotyczących hipnoterapii (maksymalnie 2 takie konferencje) – minimum 4 szkolenia, każdy blok 16 GD (32 GD)
- Superwizja, w tym prezentacja dwóch własnych opisów przypadków. Superwizja może odbywać się w grupach lub jako sesje indywidualne z jednym z superwizorów rekomendowanych lub zaaprobowanych przez PSTS – minimum 40 GD. Superwizję prowadzą osoby posiadające wykształcenie zgodne z §6 pkt E lub zatwierdzone przez PSTS.
§ 12. PROCEDURA EGZAMINACYJNA – Certyfikat w Komunikacji Hipnotycznej
- Wymagania PSTS dotyczące Certyfikacji w Komunikacji Hipnotycznej
- Wykształcenie zgodne z § 5.
- Członkostwo w stowarzyszeniu zawodowym lub organizacji zawodowej, zgodnie z tytułem naukowym lub uprawnieniami.
- Dokumentacja ukończenia szkolenia poziomów: MK 1, 2 i 3 – zgodnie z własnym obszarem zawodowym, w tym superwizji. MK1 Kurs podstawowy: 9 bloków, każdy 16 GD (144 GD) MK2 szkolenie tematyczne (aplikacyjne): 4 bloki, każdy po 16 GD (32 GD); MK3 superwizja: 40 GD (GD, JD – godziny / jednostki dydaktyczne) – razem minimum 216 godzin.
- Dokumentacja co najmniej dwóch lat samodzielnej praktyki z wykorzystaniem komunikacji hipnotycznej (2 lata od ukończenia kursu podstawowego).
- Potwierdzenie opłaty egzaminacyjnej w wysokości 2000 zł. Opłata obejmuje: weryfikację złożonej dokumentacji, organizację egzaminu, wynagrodzenie Komisji Egzaminacyjnej, koszty administracyjne. Opłatę należy wpłacić na konto: Polskie Stowarzyszenie Terapii Systemowej, NIP 6312730823, ul. Zwycięstwa 1, 44-100 Gliwice, PSTS SWIFT/BIC: NESBPLPW 59253000082007108628480001; tytuł wpłaty: Opłata egzaminacyjna, certyfikat w komunikacji, imię i nazwisko.
- Egzamin
1. Egzamin składa się z dwóch części, które stanowią całość: części ustnej – praktycznej i pisemnej – testowej (teoretycznej), które realizowane są w tym samym terminie, jeden po drugim.
2. Ocenie podlegają: wiedza teoretyczna (test) zaś w części praktycznej: kompetencje etyczno-prawne, kliniczne i diagnostyczne, komunikacyjne, autorefleksyjne oraz integracyjne w zakresie zdolności do bezpiecznego, świadomego, etycznego i klinicznie uzasadnionego używania komunikacji hipnotycznej.
3. Egzamin przeprowadza Komisja Egzaminacyjna powołana przez Zarząd PSTS.
4. Certyfikat w komunikacji hipnotycznej jest ważny 3 lata. W tym czasie należy ukończyć co najmniej 30 godzin zatwierdzonego przez PSTS szkolenia z hipnozy.
5. Dopuszcza się stosowanie akronimu CKH – certyfikat w komunikacji hipnotycznej.
§ 13. Dopuszcza się, aby osoby z Certyfikatem w Komunikacji Hipnotycznej starały się o uzyskanie Certyfikatu w Hipnozie Klinicznej z uwzględnieniem różnic programowych.
REKOMENDACJA PODMIOTÓW PROWADZĄCYCH DZIAŁALNOŚĆ W ZAKRESIE HIPNOZY KLINICZNEJ
§ 14. PSTS rekomenduje podmioty prowadzące działalność w zakresie hipnozy klinicznej po uprzednim przeprowadzeniu procesu weryfikacji, obejmującego ocenę kwalifikacji, doświadczenia oraz zgodności prowadzonej działalności z obowiązującymi standardami merytorycznymi i etycznymi. Rekomendacja stanowi potwierdzenie spełniania określonych kryteriów jakościowych, jednak nie jest równoznaczna z nadaniem uprawnień zawodowych ani licencji do prowadzenia działalności terapeutycznej.
Wytyczne etyczne PSTS w odniesieniu do hipnozy
§ 1 Podstawa
- Podstawą jakości i procesu w podejściu hipnoterapeutycznym jest wizja człowieczeństwa zdefiniowana przez Miltona H Ericksona oraz aktualna wiedza w tym zakresie, charakteryzująca się fundamentalnym szacunkiem dla autonomii jednostki i wysoką wartością relacji terapeutycznej, która charakteryzuje się uznaniem dla jednostek, ich światopoglądów, ich kulturowych i otaczających ich uwarunkowań systemowych, a przede wszystkim ich bogatych zasobów nieświadomości. Hipnoterapia w sposób wyraźny umożliwia dostęp do tych indywidualnych zasobów nieświadomości i ich wykorzystanie przez pacjentów lub klientów w kontekście terapeutycznym. Odbywa się to zgodnie z najnowszym stanem wiedzy.
- Wskazanie na Miltona H Ericksona wynika z faktu jego ogromnego wkładu w przywrócenie hipnozie właściwego miejsca w praktykach związanych z leczeniem. Erickson stosował i badał hipnozę w licznych obszarach poza psychoterapią, czym potwierdzał, że jest to możliwe, wskazane i etyczne.
- Hipnoterapia wspiera i przyspiesza skuteczność metod psychoterapeutycznych. W ujęciu ericksonowskim, hipnoterapia jest zawsze metodą, której celem jest rozwój i dojrzewanie zarówno na poziomie osobistym, jak i społecznym, a zatem jest rozumiana jako metoda emancypacyjna.
§ 2 Przejrzystość
- Doświadczenie zawodowe terapeutów oraz ich kwalifikacje/uprawnienia do prowadzenia hipnoterapii/poradnictwa muszą być przejrzyste dla pacjentów/klientów.
- Odpowiednie standardy etyki zawodowej zawarte w kodeksach zawodowych różnych specjalistów stanowią oczywistą podstawę praktyki hipnoterapeutycznej. Należy zawsze brać pod uwagę specyfikę leczenia hipnoterapeutycznego.
- W tym kontekście różnice takie jak wiek, płeć, pochodzenie etniczne, kultura, status, orientacja seksualna, światopogląd i religia nie są postrzegane jako potencjalne problemy w praktyce zawodowej i lecz jako potencjalne źródło wsparcia w procesie terapeutycznym czy uzupełniającym (np. hipnoza stosowana przez asystentkę stomatologiczną w celu zmniejszenia lęku pacjenta). Dyskryminacja oparta na tych różnicach jest niedopuszczalna.
- Członkowie PSTS oraz partnerzy (np. rekomendowane ośrodki, gabinety, szkolenia) są świadomi, że ich działania i zachowania są kształtowane przez ich własne normy i wartości.
- PSTS jest świadome zawsze występującej strukturalnej nierównowagi sił między terapeutą/doradcą a klientem/pacjentem. Zobowiązują się do odpowiedzialnego traktowania tej szczególnej relacji zaufania i zależności i nie nadużywania jej do zaspokajania osobistych, finansowych, emocjonalnych lub seksualnych interesów.
§ 3 Kształcenie ustawiczne i superwizja
W celu utrzymania i rozwoju odpowiednich kompetencji zawodowych członkowie PSTS oraz partnerzy zobowiązują się do krytycznej autorefleksji, regularnej refleksji nad własną pracą z wykorzystaniem wsparcia ekspertów zewnętrznych oraz do regularnego kształcenia ustawicznego. Pożądane jest, aby szkolenia i kształcenie ustawiczne wykorzystywane w tym celu były uznawane/akredytowane w odpowiednich dziedzinach działalności i obszarach przez instytucje zaangażowane w dobro wspólne (np. rząd, uniwersytety, wyznaczone placówki).
§ 4 Postępowanie z uczestnikami demonstracji
- W przypadku uczestników demonstracji, którzy udostępniają się do celów demonstracyjnych, na przykład na kursach i różnych formach kształcenia ustawicznego, na kongresach lub w nagraniach przeznaczonych do publikacji, obowiązują te same wytyczne, co w przypadku klientów lub pacjentów. W szczególności dobro uczestników demonstracji jest zawsze najważniejsze.
- Przed każdą demonstracją organizatorzy demonstracji powinni uzyskać pisemną zgodę uczestników. Zgoda może być również udzielona z wyprzedzeniem. Informacje zawarte w formularzu rejestracyjnym należy uzyskać z wyprzedzeniem. Liderzy demonstracji, którzy nie są członkami stowarzyszenia, zobowiązują się umownie do przestrzegania postanowień niniejszych wytycznych.
- Liderzy demonstracji są świadomi, że ich uczestnicy znajdują się w szczególnie trudnej sytuacji w trakcie i po demonstracji. Dlatego dokładają szczególnych starań, aby chronić swoich uczestników w tym czasie, na przykład ograniczając im ujawnianie informacji w jak największym stopniu do celu demonstracji oraz chroniąc ich przed potencjalnie krytycznymi lub uwłaczającymi komentarzami ze strony innych uczestników.
- Bezwzględnie unika się interwencji, które bezpośrednio lub pośrednio zachęcają do samookaleczenia lub innych zachowań szkodliwych.
- Wszyscy uczestnicy demonstracji są zobowiązani do zachowania poufności, analogicznie do odpowiednich przepisów zawodowych, w odniesieniu do powierzonych im informacji i informacji, które uzyskali w związku z demonstracją. Dotyczy to w szczególności osobistych wypowiedzi uczestników.
- Nagrywanie demonstracji lub ćwiczeń terapeutycznych, w tym obrazu i/lub dźwięku, bez pisemnej zgody wszystkich uczestników jest zasadniczo niedozwolone.
- W przypadku rejestrowania obrazu i/lub dźwięku demonstracji, oprócz ogólnych wymogów prawnych, w szczególności odpowiednich przepisów o ochronie danych osobowych, stosuje się następujące przepisy, uwzględniając prawa osobiste uczestników, stosuje się następujące przepisy:
- Przed udzieleniem zgody uczestnicy muszą zostać poinformowani na piśmie, za pomocą pełnej listy, o zamierzonym wykorzystaniu materiału i grupie potencjalnych użytkowników. Zgoda uczestników na nagrania oraz ich oświadczenie o zgodzie na wykorzystanie i powielanie nagrań muszą zostać uzyskane w formie pisemnej.
- Przeniesienie wszystkich praw do nagrań bez szczegółowego opisu celu oraz sposobu wykorzystania nagrań jest niedopuszczalne.
- O ile jest to zgodne z celem demonstracji, prowadzący demonstrację powinni zapewnić jak największą anonimowość pod względem treści i organizacji, np. przez ustawienie uczestników tyłem do kamery.
- Krytyczne lub obraźliwe komentarze uczestników muszą zostać usunięte przed publikacją materiału, w przeciwnym razie zgoda na jego wykorzystanie zostanie cofnięta.
- Ponadto zasady ogólne, w szczególności dotyczące prawa do własnego wizerunku, mają zastosowanie również do pozostałych uczestników demonstracji.
§ 5 Postępowanie z Uczestnikami Kształcenia Ustawicznego
- Uczestnicy kształcenia ustawicznego co do zasady zgadzają się na pełnienie ról terapeuty, klienta i obserwatora podczas seminariów praktycznych, ponieważ w przeciwnym razie skuteczne kształcenie ustawiczne byłoby niemożliwe. Uczestnicy mają jednak prawo odmówić udziału w tych rolach w konkretnych, indywidualnych przypadkach bez podawania przyczyny i bez żadnych konsekwencji.
- Organizator oraz prowadzący dbają o utrzymanie wysokiego poziomu kultury komunikacji, jak też profesjonalizmu promując zawsze najwyższe wzorce w tych zakresach.
- Fizyczne, psychiczne i emocjonalne dobro uczestnika musi być priorytetem dla organizatora i każdej osoby prowadzącej.
- Organizator oraz osoba prowadząca szkolenie mają obowiązek dbania o utrzymanie deklarowanego charakteru szkolenia, warsztatu, czy innej proponowanej formy nauczania.
- Uczestników kształcenia ustawicznego informuje się, że nagrania audio lub wideo są dozwolone wyłącznie za pisemną zgodą wszystkich osób nagrywanych. W przypadku późniejszego sprzeciwu wobec nagrywania, osoba nagrywana może zażądać jego usunięcia bez podania przyczyny do końca seminarium.
- Nagrania mogą być wykorzystywane przez uczestników kształcenia ustawicznego wyłącznie do użytku osobistego w ramach bieżącego programu kształcenia ustawicznego. Ich dalsze rozpowszechnianie jest zabronione.
§ 6 Reklama
- Publikowane informacje o seminariach, szkoleniach czy metodach terapeutycznych musi odzwierciedlać aktualny stan wiedzy na dany temat i nie może budzić fałszywych lub nierealistycznych oczekiwań.
- Udział w pojedynczych kursach, modułach lub nieukończonych cyklach kursów organizowanych lub rekomendowanych/akredytowanych przez PSTS nie może być wykorzystywany do reklamowania się lub podawania informacji o posiadaniu kwalifikacji w hipnozie. Uczestnicy szkoleń rzetelnie informują odbiorców swoich usług, co do ukończonych etapów szkolenia.
§ 7 Projekty naukowe
- W projektach naukowych uczestniczący członkowie PSTS zobowiązują się do odpowiedniego stosowania niniejszych wytycznych.
- W przypadku niejasności stosuje się regulamin komisji etycznej nadzorującej dane badania.
§ 8 Postępowanie w sprawach etycznych
- W przypadku pytań lub skarg dotyczących kwestii etycznych osoby zainteresowane mogą w dowolnym momencie skontaktować się z Zarządem PSTS na adres: psts.kontakt@gmail.com
